REGIO – De kinderopvang kampt al jaren met personeelstekorten. In Drechtsteden wordt het tekort geschat op ongeveer 100 medewerkers. Tegelijkertijd biedt deze krapte kansen voor werkzoekenden die in de kinderopvang aan de slag willen. Diverse werkzoekenden maken vanuit andere beroepen de overstap naar de sector en vormen daarmee een belangrijke bron van nieuw personeel. Ook in Drechtsteden wordt volop gewerkt aan oplossingen. Met initiatieven gericht op onder meer zij-instroom en het terugdringen van verzuim werken partijen samen aan het verkleinen van de huidige en toekomstige tekorten.
Grote tekorten in de kinderopvang
In Drechtsteden kampen kinderopvangorganisaties al jaren met personeelstekorten. Volgens ABF Research bedraagt het tekort in de regio ‘Waardenland-Dordrecht’ (de gemeenten van Drechtsteden, exclusief Hardinxveld-Giessendam) ongeveer 100 werknemers in 2026. De personeelstekorten hebben directe gevolgen voor ouders: volgens landelijk onderzoek van Kinderopvang Werkt! werkt ongeveer twee derde van de organisaties voor dagopvang en buitenschoolse opvang met wachtlijsten. Twee derde van de werkgevers in de kinderopvang noemt het gebrek aan geschikte kandidaten als reden voor het personeelstekort. Ook het hoge ziekteverzuim draagt volgens een vergelijkbaar aandeel werkgevers sterk bij aan de tekorten. De personeelstekorten verschillen bovendien per dag van de week. Door een hogere vraag naar opvang op dinsdag en donderdag zijn de tekorten op deze dagen het grootst. Op woensdag en vrijdag zijn ze het kleinst.
Personeelstekorten gaan verder toenemen in Drechtsteden
Vanaf 2029 wil het kabinet de kinderopvang voor alle ouders goedkoper maken: dan verdwijnt de inkomenseis die momenteel een voorwaarde is voor de hoogte van de vergoeding en wordt de vergoeding rechtstreeks aan de opvang uitgekeerd. Door dit plan van het kabinet om de kinderopvang vanaf 2029 voor werkende ouders bijna gratis te maken, kan de vraag naar kinderopvang en daarmee het tekort aan (pedagogisch) medewerkers kinderopvang toenemen.
In Waardenland-Dordrecht verwacht ABF Research dat het personeelstekort voor de kinderopvang oploopt naar ongeveer 200 werknemers in 2035. Wanneer rekening gehouden wordt met het scenario waarin de kinderopvang vanaf 2029 bijna gratis wordt voor werkende ouders, dan groeit het tekort naar verwachting zelfs naar 300 personen in 2035. Dat is 100 meer dan in het scenario zonder (bijna) gratis kinderopvang.
Nog arbeidspotentieel aanwezig
Ondanks de tekorten liep het aantal mensen met een WW-uitkering dat in Nederland ingeschreven staat voor (pedagogisch) medewerker kinderopvang de afgelopen jaren op. In augustus 2026 ontvingen in Drechtsteden ruim 20 werkzoekenden die bij UWV als (pedagogisch) medewerker kinderopvang stonden ingeschreven een WW-uitkering. De landelijke toename hangt samen met de sterke werkgelegenheidsgroei in de sector. Het aantal werkenden in de branche is de afgelopen jaren flink toegenomen, waardoor meer werknemers bij baanverlies in aanmerking kunnen komen voor een WW-uitkering. Het personeelstekort is niet volledig op te lossen met de beschikbare werkzoekenden en de instroom van pas afgestudeerden. Het is daarom van belang om ook te kijken naar andere groepen zoals zij-instromers en herintreders.
Zij-instroom belangrijke bron van nieuw personeel
Zij-instromers vinden momenteel al hun weg naar de kinderopvang: landelijk hadden drie van de vijf werkzoekenden die als pedagogisch medewerker kinderopvang aan de slag ging, daarvoor een ander beroep. Dit blijkt uit de gegevens over het arbeidsverleden van geregistreerde werkzoekenden bij UWV. Het vaakst werd geswitcht naar pedagogisch medewerker vanuit beroepen als verkopers (vooral detailhandel en kassamedewerkers), sociaal werkers, groeps- en woonbegeleiders, administratief personeel, medewerkers bediening in de horeca, verzorgenden en hulpkrachten in de transport en logistiek.
Mix van maatregelen moet tekorten verkleinen
Een simpele oplossing is er niet: er is een combinatie van oplossingen nodig om de huidige en toekomstige tekorten te verkleinen. Uiteraard zitten de betrokken partijen, waaronder UWV, niet stil. Om de tekorten in de kinderopvang aan te pakken, lopen onder meer de volgende initiatieven:
- Bevorderen van zij-instroom (door leerwerktrajecten)
- Terugdringen van verzuim en personeelsverloop;
- Opzetten van combinatiebanen met andere sectoren
- Inzetten en behouden van stagiairs als toekomstige medewerkers.
Voor vragen, ondersteuning en advies kunnen werkenden, werkzoekenden en werkgevers terecht bij Werkcentrum Drechtsteden.
‘Kinderopvang is een onmisbare voorwaarde voor een goed functionerende arbeidsmarkt’, vertelt Katja van Cranenbroek, arbeidsmarktadviseur bij UWV. ‘Wanneer ouders geen passende opvang kunnen vinden, beperkt dat hun mogelijkheden om te werken of meer uren te maken. Daarom zijn investeringen in voldoende en goed opgeleid personeel niet alleen belangrijk voor de sector zelf, maar voor de hele regionale economie’.
Meer actuele arbeidsmarktinformatie over de kinderopvang is te vinden in de UWV-publicatie ‘Mogelijkheden zij-instroom uit WW voor tekorten kinderopvang’.
